نام فارسی : درخت چوب پنبه هندی ، یاس درختی

 

منشا :این گیاه بومی جنگل های گرمسیری جنوب شرق آسیا از جمله کشورهای برمه و مالزی است و به صورت خودرو و گسترده در مناطق هند مرکزی رشد می کند . در ایران نیز با یک سابقه پنجاه ساله به صورت کاشت شده در نوار جنوبی کشور (بوشهر ، بندر عباس ،میناب ،کهنوج )وجود دارد . همچنین این درخت در سالهای اخیر توسط کارشناسان ایستگاه فدک ،به باغ گیاهشناسی خوزستان واقع در شهرستان دزفول منتقل گردید و علاوه بر نشان دادن سازگاری از رشد قابل توجهی بر خوردار بوده است .

مشخصات گیاهشناسی : درختی سریع الرشد ، همیشه سبز با ارتفاع 10-25متر ،تنه نسبتا راست با پوستی کم و بیش ضخیم وشیاردار ،شاخه ها سبز رنگ  و دارای تاجی به صورت باز می باشد . برگ ها بزرگ به طول 40-50سانتیمتر ،دو شانه ای ونوک دار . گل ها سفید رنگ ،مجتمع در گل اذین پانیکول و آویخته .کاسه گل پیاله مانند ، سربریده با دندانه های نامشخص ،دائمی ،لوله جام گل استوانه ایی باریک ، با لوبهای نامساوی .

 

کاربرد گیاه : این گیاه بیشتر از جنبه زینتی حائز اهمیت می باشد . گل های درشت ، انبوه و سفید رنگ یاس درختی که در پاییز ظاهر می شود معطر بوده و زیبایی خاصی را ایجاد می کند این گل ها به دلیل مومی بودن تازگی خود را به مدت نسبتا طولانی حفظ می کنند . برگهای بزرگ سایه نسبتا پررنگ وگسترده را ایجاد می کند . به همین دلیل کاربرد این درخت با تاکید بر گل های معطر و جذاب آن در فضای سبز درون شهری جهت کاشت در کناره خیابان ها ، میادین ، پارک ها ،وسط بلوار ها و در حیاط منازل مناسب به نظر می رسد . از پوست تنه ی یاس درختی در کشورهایی همچون هند برای تهیه ی چوب پنبه درجه دو استفاده می شود .همچنین چوب نرم آن دز ساخت وسائل زینتی بکار می برند . گرچه از نظر دارویی خواص قابل ملاحظه ای برای این گیاه ذکر نشده اما عصاره برگ های آن برای فعالیت های ضد میکروبی موثر است .

 

ازدیاد:تکثیر این گیاه از طریق ریشه جوشهایی است که به مقدار زیاد در اطراف تنه ی گیاه به وجود می آیند . در مناطق هند مرکزی این ریشه جوشها را در فصول بارانی از گیاه مادری جدا و به محل مورد نظر منتقل می کنند .لازم به توضیح است که مطابق مشاهدات نگارنده یاس درختی بارور نشده و تولید میوه نمی کنند.

 

نیاز اکولوژیک : یاس درختی گیاهی گرما دوست بوده و سرمای زیر صفر را در صورت طولانی بودن تحمل نمی کند . نسبت به کم آبی تا حدودی مقاوم اما نیاز به خاکی با زهکشی خوب و نسبتا حاصلخیز دارد . از نظر آفات و بیماری ها نیز تاکنون در منطقه شمال خوزستان موردی مشاهده نشده است.